web analytics

Begeleiding op school

Situatie:

De school is een reguliere, ‘zwarte’ basisschool. Twee leerkrachten van groep 5, die samen de groep lesgeven, vragen om hulp bij het begeleiden van leerlingen die gedragsspecifieke problemen hebben. De klas heeft 15 leerlingen.

Het zijn allebei ervaren leerkrachten. Hun onderwijsstijl is heel gestructureerd en zij hanteren hun regels consequent. Dit werkt helpend. De kinderen weten goed waar ze aan toe zijn in de klas en op het plein. Wat betreft de leerinhoudelijke doelen, zijn beide leerkrachten inhoudelijk – en doelgericht. Op sociaal-emotioneel gebied zijn deze leerkrachten bezig de kinderen te begeleiden. Hier komt de proceskant meer om de hoek kijken. ‘Hoe ga je met elkaar om in de klas en op het plein?’is een onderwerp dat elke dag hoog op de agenda staat. Het doel is om de kinderen inzicht te geven in hun eigen gedrag. De sfeer in het team is goed: de meeste leerkrachten zijn betrokken op elkaars problemen en successen.

De aanpak die de leerkrachten jarenlang hanteerden, werkt nu nog ten dele. Vijf jongens zijn zeer druk, tonen geen respect voor de klasgenoten of de leerkrachten en sommigen staan onder invloed van grote broers of anderen. De ouders van deze klas zijn vorig jaar heel ‘lastig’ geweest. Lastig in de zin van: elkaar bedreigen, ruzie maken, de leerkracht bedreigen. De leerkrachten ervaren spanning als zij in contact treden met de ouders.

De directeur heeft in een kort gesprek aangegeven dat zij graag zou willen dat deze leerkrachten zo snel mogelijk begeleid worden om de gedragsproblemen van vijf jongens het hoofd te bieden. Eén van de leerkrachten heeft aangegeven dat zij het jaar niet vol zal houden als er geen verandering in de situatie optreedt.

Leervraag van de leerkrachten:

* Hoe kunnen wij vijf kinderen, die een gedragsprobleem hebben, goed  begeleiden?
* Kunnen wij nog iets leren om in deze groep meer rust in te bouwen?

Coaches:

Wij hebben deze coachingsaanvraag samen opgepakt. Gezien de complexiteit van de hulpvraag hebben wij hiertoe besloten.  

Voorstel voor de begeleiding

* Observaties in de klas en op het plein
* Verslag van de bevindingen van de observaties
* Bespreken van het verslag van de bevindingen van de observaties
* Opstellen plan van aanpak in samenspraak met de leerkrachten.
* Regelmatig met de leerkrachten en misschien enkele leerlingen in gesprek over de ervaringen en/of situatie in de klas.

Observaties

Wij hebben ieder twee observaties gedaan.

Sinds het intakegesprek is er al veel veranderd volgens de leerkrachten(!). Wij hebben gezien dat zij veel ervaring hebben en competent zijn in de uitvoering van het werk.

Inmiddels is de herfstvakantie achter de rug en is de klas met frisse moed weer begonnen. De positieve lijn van na het intakegesprek, zet zich voort.

Beide leerkrachten hebben een eigen stijl en daar vanuit stemmen zij af op de groep.

Voor ons betekent hun manier van functioneren dat het goed is om hen enerzijds in hun professionele handelen, naar de groep toe, te bevestigen. Anderzijds hebben wij gezien dat  de afstemming verbeterd kan worden. Aangezien het twee professionele, betrokken leerkrachten zijn, die met de beste intenties de samenwerking vormgeven, willen wij de observatiepunten in Miltontaal op papier zetten. Het doel hiervan is om ieder voor zichzelf eruit te laten halen wat van belang is en wat iets kan opleveren.

Vanuit opgebouwd rapport in gebaren, houding en stem brengen we de leerkrachten met onze Miltontaal in een staat van enthousiasme, flexibiliteit en positiviteit. 

Wat signaleerden wij:

Acties die werken:

* Rust in houding en gebaar

Er staan! Je hebt de regie. Rondkijken, ‘spreken met de ogen’, kleine  gebaren met de handen, rustig, zacht praten en sleutelwoorden accentueren.

We signaleren een goede chemie tussen leerkracht en kinderen en dat levert veel op!

* Rustmomenten inbouwen, alles stilleggen en de ‘aandacht pakken’ om vervolgens een volgende actie te introduceren (in een state brengen)

Iets meedelen, alleen uitleggen op het moment dat je alle aandacht hebt. Het stilteteken (anker)werkt fantastisch en draagt bij aan het neerzetten van de structuur van de les.

* Contact maken. Overzicht hebben/houden, rondkijken, oogcontact, aanraken,  bevestigend knikken, lachen (rapport maken en ankers)

Goed contact en goed overzicht zijn belangrijk. Goed contact geeft kinderen het gevoel  dat ze ‘ertoe doen’ en nodigt ze uit om deel te nemen aan het groepsproces.

* Woord ondersteunen met gebaar, mimiek, stem (toonhoogte, ritme, tempo) en hier een herkenningspunt van maken (ankeren)

Congruent zijn, in overeenstemming zijn, is voelbaar, zichtbaar en hoorbaar en kinderen hebben dat in de gaten. Wees bewust van wat er op dat moment in jezelf gebeurt. Heb je die rust, geloof je in wat je vraagt, sta je erachter? Zo niet dan is reflectie een sterk en doelmatig middel om je handelen bij te stellen. Wat wilde je, wat kom je tegen, hoe houdt het een en ander verband met elkaar, wat heb je nodig en hoe ga je nu je handelen afstemmen?

* Kinderen bevestigen. Dit kan door responsief reageren, complimenteren, bevestigen, in hun kracht zetten, aanraken, oogcontact, glimlachen enz.

Jullie hebben zoveel in huis en dat merken de kinderen ook. Ook op momenten die in eerste instantie een appél doen op een gevoel van irritatie o.i.d. schakelen jullie met gemak over op je professionele houding.

* Opdracht helder en duidelijk formuleren, voorspelbaar zijn, oplossingsgericht en positief.

Goed om te zien dat de kinderen hier adequaat op reageren. We merken dat kinderen weten wat ervan ze wordt gevraagd, waar het toe leidt(positief geformuleerde doelen) en op welke manier ze ‘hulp’ kunnen zoeken bij vragen. De structuur die jullie hiermee neerzetten geeft rust, overzicht en vertrouwen. 

* De kinderen vertellen zelf hoe ze de opdracht en de uitvoering hebben ervaren.

Het benoemen van de successen ‘wat ging er goed’ geeft een positieve beweging aan het eind van de les. Sommige kinderen gaan er echt voor zitten, recht op, gericht op de spreker en op de juf, wauw! Het benoemen van de positieve gevolgen van het succes wordt door menigeen bevestigd. Dit wordt zichtbaar door instemmend geknik en gehum. Hierna worden de successen nogmaals herhaald door de leerkracht en krijgt de groep een compliment.

* Positief over de kinderen spreken

Goed te merken hoe positief jullie over de kinderen spreken en over de tot nu toe geboekte resultaten. Hieruit spreekt visie en geloof in eigen handelen en dat van de kinderen. Samen zoeken jullie naar de mogelijkheden, opties om antwoorden te vinden op vragen die jullie nu bezighouden. En die antwoorden zijn er en jullie hebben er al heel wat gevonden.

Vragen:

1. Wat halen jullie er voor jezelf uit?
2. Waar wil je zelf aan werken?
3. Wat is je doel? Wat heb je daar voor nodig?

Nagesprek

Eén van de leerkrachten geeft aan dat het eind van de les rommelig is. De kinderen kletsen, zitten elkaar dwars en de afsluiting van de les voelt daardoor onplezierig.

Ons plan: 

Chaining anchors.

Trigger: de kinderen rommelen en zitten te vervelen

Huidige situatie: afsluiten van de les.

Gewenste situatie: leerkracht en kinderen een goed gevoel over de afsluiting van de les.

Stappen:

1. Helder vertellen wat je van de kinderen verwacht
2. Duidelijke taakverdeling
3. Na het opruimen de successen laten benoemen
4. De consequenties benoemen die de successen opleveren.
5. Complimenten geven.
6. Goed gevoel over de lesafsluiting

Ankers

Eén van de leerkrachten heeft onbewust maar duidelijk ankers geïnstalleerd. Dit gebeurt door mimiek, stemgeluid en gebaren. Kinderen zien aan haar ogen en gezichtsuitdrukking, haar stiltegebaar en horen aan haar stem wat er van hen wordt verwacht.

Wij adviseren de duopartners om bij elkaar te observeren. Waarbij ze bij elkaar kijken hoe er gebruik gemaakt wordt van ankers. Van tevoren leggen wij uit wat ankers zijn en wat het kan doen om goede ankers te hebben. 

Swish

Eén jongen in de klas is heel druk en soms onbenaderbaar. Het beeld is ontstaan van: “oh jee, G. weer!” Zodra G. de klas binnenkomt, is het beeld aanwezig. Wat wil je er voor in de plaats? Beide leerkrachten komen er op uit dat ze graag het beeld van G. willen vervangen door: “Fijn, G. is er ook”.

Door de swish worden de leerkrachten geholpen een ander beeld van G. te krijgen. Dit betekent een positief gevoel bij deze leerling G.

Marieke en Patra

Masters NLP

Be Sociable, Share!

1 reactie(s) tot nu toe ↓

#1 Ha on 04.13.09 at 23:35

Leuk dat ie erop staat! Zou inderdaad voor die jongeren zeker wat kunnen zijn. In ieder geval helpt het om flexibel met de oefeningen van NLP om te leren gaan. De oefeningen zijn praktischer dan op het eerste gezicht lijkt.

Deze casus is door ons samen bedacht en deels door ons samen uitgevoerd. Ha heeft de laatste sessies gedaan (met het jongetje). Door andere aanvragen binnen onze stichting konden we de klus niet echt samen afmaken. NLP in het onderwijs is geweldig! Dus wat dat betreft is het goed dat dit nu op de site staat.

Reageer